The Master – Paul Thomas Anderson (2012) [Κριτική]

The Master (2012) 01
Με φόντο μια εντυπωσιακή εικονογραφία περιπλανώμενων και ανήσυχων ψυχών στη μεταπολεμική Αμερική, η ταινία “The Master” ακολουθεί το ταξίδι ενός βετεράνου αξιωματικού του Ναυτικού, που επιστρέφει στην πατρίδα του, μετά τον πόλεμο χωρίς σχέδια για το μέλλον. Κλονισμένος και γεμάτος αβεβαιότητα, γρήγορα θα υποκύψει στη γοητεία του Master, του χαρισματικού ηγέτη μιας θρησκευτικής οργάνωσης ονόματι The Cause, που αποκτά όλο και περισσότερους οπαδούς.

O πέντε φορές υποψήφιος για Όσκαρ, Πολ Τόμας Άντερσον, (“Τhere Will Be Blood”, “Magnolia”, “Boogie Nights”) επιστρέφει με μια ταινία η οποία ανεπίσημα σκιαγραφεί τη Σαϊεντολογία και τον ηγέτη της Λ. Ρον Χάμπαρντ. Πρωταγωνιστούν ο βραβευμένος με Όσκαρ Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν (“Truman Capote”), ο δύο φορές υποψήφιος Χοακίν Φίνιξ (“Gladiator”, “Walk The Line”) και η Έιμι Άνταμς (“Doubt”, “The Fighter”).

Στον απόηχο του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, μια ανήσυχη πλευρά της Αμερικής αναδύθηκε. Ήταν η εποχή μιας χωρίς προηγούμενο εθνικής ανάπτυξης και ιδεολογίας, επίσης όμως μια εποχή ξεριζωμού και υποβόσκουσας δυσαρέσκειας. Η τριβή ανάμεσα σε αυτά τα τόσο αντίθετα στοιχεία, δημιούργησαν την σπίθα μιας κουλτούρας αναζήτησης και αμφισβήτησης, που συνεχίζει μέχρι και τον 21ο αιώνα. Νέοι άντρες που επέστρεψαν στην πατρίδα από το ακατανόητο σκότος του πολέμου, σφυρηλάτησαν έναν νέο, λαμπερό κόσμο καταναλωτισμού και αισιοδοξίας. Παρόλα αυτά, πολλοί επιθυμούσαν να βρουν περισσότερα από τη ζωή, ποθούσαν να πιαστούν από κάτι μεγαλύτερο από τους ίδιους, κάτι που να σταματήσει το άγχος, τη σύγχυση και την αγριότητα του μοντέρνου κόσμου.

Η έκτη ταινία μεγάλου μήκους του Πολ Τόμας Άντερσον, “The Master”, ξετυλίγει μια ανθρώπινη, ζωντανή ιστορία που λαμβάνει χώρα μέσα σε αυτή την ατμόσφαιρα πνευματικής λαχτάρας των αρχών της δεκαετίας του 50. Η ταινία ακολουθεί τις πλανόδιες περιπέτειες του Φρέντι, τον οποίο υποδύεται ο Χοακίν Φίνιξ, ενός άστατου πρώην αξιωματικού του Ναυτικού, που αδυνατεί να κατασταλάξει σε μια ήρεμη ζωή ρουτίνας, καθώς και το απρόβλεπτο ταξίδι που αρχίζει όταν συναντάει ένα νεοσύστατο κίνημα που λέγεται The Cause.
The Master (2012) 05
Νιώθοντας ξένος και ακαταστάλακτος, ο Φρέντι μπαίνει στο The Cause και θα καταλήξει να γίνει ο άτυπος «κληρονόμος» του φλογερού αρχηγού, του Λάνκαστερ Ντοντ, ερμηνευμένου από τον Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν. Και παρόλο που το The Cause διερευνά τη δύναμη των ανθρώπινων συναισθημάτων, η συντροφικότητα μεταξύ Φρέντι και Ντοντ θα καταλήξει σε έναν άγριο και ενδόμυχο αγώνα βουλήσεων.

Η νέα ταινία του Πολ Τόμας Άντερσον, είναι η πρώτη ταινία που γυρίζεται σε φιλμ 65mm μετά από αρκετές δεκαετίες. Το “The Master”, δημιουργήθηκε από ένα αφοσιωμένο καστ και συνεργείο, που χειροτέχνησαν μια οπτικά θελκτική και συναισθηματικά προκλητική εικονογραφία τριών ανθρώπων που κυνηγούν ένα όραμα προόδου.

Η θεματολογία των ταινιών του Πολ Τόμας Άντερσον βρίσκεται πάντα στην κόψη των συναισθηματικών, οικογενειακών και ιστορικών ορίων. Με το “The Master” ο Άντερσον ασχολήθηκε πολύ με το θέμα της γέννησης ενός νέου είδους αμερικανικής οικογένειας που γεννήθηκε μέσα στην αναστάτωση του Β Παγκοσμίου Πολέμου.

Μιας οικογένειας που μοιάζει με κολάζ. Που αναμειγνύει την πνευματικά εναλλακτική φατρία με τις νεοσύστατες θρησκείες όλων των ειδών. Από τον ανατολίτικο ασκητισμό στη Σαϊεντολογία, η δεκαετία του 50 ήταν η κατάλληλη εποχή όπου πολλοί άρχισαν να δημιουργούν Κινήματα Βάσης (Grassroots Communities), αφοσιωμένα στην πραγματοποίηση των μεγάλων οραμάτων του ανθρώπινου νου.

«Ήταν ένα γόνιμο έδαφος για να διηγηθώ μια δραματική και ελκυστική ιστορία», λέει ο Άντερσον εξηγώντας τι τον συνάρπασε σε εκείνη την εποχή πολιτιστικής αναστάτωσης και πνευματικού τυχοδιωκτισμού. «Η επιστροφή στις αρχές της δημιουργίας των καταστάσεων σου επιτρέπει να δεις καθαρά ποιες ήταν οι καλές προθέσεις, καθώς και ποια ήταν η σπίθα που άναψε στους ανθρώπους την επιθυμία για αλλαγή του εαυτού τους και του κόσμου που τους περιέβαλλε. Κατά τη μεταπολεμική περίοδο, οι άνθρωποι ανυπομονούσαν για το μέλλον με μεγάλη αισιοδοξία, αλλά ταυτόχρονα διαχειρίζονταν μεγάλο πόνο και τόσους θανάτους από το πολύ πρόσφατο παρελθόν. Ο πατέρας μου επέστρεψε από τον πόλεμο και παρέμεινε ανήσυχος για το υπόλοιπο της ζωής του. Κάθε περίοδος είναι καλή περίοδος για να ξεκινήσεις μια καινούργια θρησκεία ή ένα πνευματικό κίνημα, αλλά η πιο γόνιμη στιγμή είναι ακριβώς μετά από έναν πόλεμο. Μετά από τόσο θάνατο και καταστροφή, οι άνθρωποι αναρωτιούνται τα δύο πιο σημαντικά ερωτήματα: «Γιατί άραγε;» και «Πού πάνε οι νεκροί;»».

Το ερώτημα «Γιατί;», είναι αυτό που τον καθοδήγησε στη δημιουργία του χαρακτήρα του Φρέντι. Έρμαιο της ζωής, μπαίνει σε ένα λαβύρινθο μεθυσμένης, λάγνας λήθης όταν πρωτογνωρίζει τον Λάνκαστερ Ντοντ, έναν επίσης αξιωματικό του Ναυτικού που πιστεύει ότι έχει ανακαλύψει μερικές σημαντικές απαντήσεις γύρω από το πώς το ανθρώπινο είδος μπορεί να ξεπεράσει τη σκοτεινή, ζωώδη πλευρά του. Με τον Φρέντι ως κεντρικό πρόσωπο η ιστορία γίνεται βαθιά προσωπική, ακολουθώντας τις αμφιταλαντεύσεις του μέσα στο The Cause και την πορεία του που είναι ταυτόχρονα πιστή και αντιδραστική, αισιόδοξη και καταστροφική, αβέβαιη και παθιασμένη, αλλά και γεμάτη με όνειρα και φαντασιώσεις που διαπερνούν το ρεαλισμό της αφήγησης.

Ο δύο φορές υποψήφιος για Όσκαρ ερμηνείας Χοακίν Φίνιξ αποκαλύπτει τα ωμά, ζωώδη κίνητρα του Φρέντι που αναστατώνουν αλλά και ελκύουν τον Master. Ο Άντερσον λέει για τον πρωταγωνιστή του: «Καθώς δούλευα το σενάριο, ο Χοακίν ερχόταν συνέχεια στο μυαλό μου ως Φρέντι. Εδώ και 12 χρόνια του ζητούσα να πάρει μέρος στις ταινίες μου, κι εκείνος είχε πάντα μια δικαιολογία για να αρνηθεί. Είμαι απλώς ευγνώμων που αυτή τη φορά είπε «Ναι»».

Ο Λάνκαστερ Ντοντ, ο αρχηγός του The Cause και συγγραφέας/δημιουργός της ιδεολογίας του, αμέσως συνεπαίρνει τον Φρέντι με τις φανερές του αντιφάσεις. Παρόλο που είναι χαρισματικός, έξυπνος, πολυμαθής και γεμάτος αυτοπεποίθηση, ταυτόχρονα υπάρχουν σημάδια κακίας, παράνοιας και ένδειας που γίνονται ορατά κάτω από την φλογερή, αποπλανητική επιφάνεια. Όλες αυτές οι αποχρώσεις αναμειγνύονται σε ένα μοναδικό χαρακτήρα που υποδύεται ο βραβευμένος με Όσκαρ Α ρόλου Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν, στην τρίτη συνεργασία του με τον σκηνοθέτη, μετά τα “Boogie Nights” και “Μagnolia”.

Κι ενώ ο Λάνκαστερ Ντοντ είναι το πρόσωπο του The Cause, μια άλλη ισχυρότατη δύναμη εξελίσσεται στα παρασκήνια. Η φαινομενικά σεμνότυφη, αλλά σκληρή σύζυγός του, Πέγκι, την οποία ερμηνεύει η τρεις φορές υποψήφια για Όσκαρ, Έιμι Άνταμς (“Junebug”, “Doubt” και “The Fighter”).

Μια σημαντικότατη απόφαση, που αμέσως επηρέασε την πορεία της ταινίας, ήταν να χρησιμοποιηθεί το σπάνιο, πλέον, φιλμ των 65mm που υπάρχει μόνο σε στοκ. Έχοντας μελετήσει τα παλλόμενα χρώματα κλασικών ταινιών του 50 όπως το “Vertigo” και το “North By Northwest”, o Άντερσον θέλησε να καθρεφτίσει αυτή την υπερκορεσμένη θαλερότητα, ενώνοντάς την με το προσωπικό του στιλ του άκαμπτου λυρισμού. Με εικόνες που περιλαμβάνουν από την κυματώδη θάλασσα, μέχρι το κιαροσκούρο που παίζει με τους χαρακτήρες, το 65άρι μοιάζει η ιδανική επιλογή για τα ευρέα πλάνα της ιστορίας.

Ο Άντερσον λέει ότι η επιλογή αυτή ξεκίνησε σαν μια εξερεύνηση, που κατέληξε σε δέσμευση, μόλις είδε το ταίριασμα του φιλμ με την αφήγηση του “The Master”: «Την ιδέα μου την πρότεινε αρχικά ο Νταν Σασάκι, ο τεχνικός φακών της Panavision, όταν έψαχνα της κάμερες Vista Vision της δεκαετίας του 50, περισσότερο σαν παιχνίδι, για να καταλάβω πώς οι ταινίες της εποχής είχαν αυτό το στιλ. Αρχίσαμε να γυρίζουμε με μια 65άρα Studio Camera και όλα όσα βλέπαμε έμοιαζαν τόσο σωστά: σου δίνει μια υπέροχη, δυνατή εικόνα, που ταίριαζε τέλεια με την ιστορία και τους χαρακτήρες».

Το χαρακτηριστικό Soundtrack της ταινίας, υπογράφει ο Τζόνι Γκρίνγουντ, κιθαρίστας των Radiohead, ο οποίος, συνέθεσε και πάλι μουσική ταινίας του Άντερσον, μετά τη συνεργασία του με το σκηνοθέτη στο “There Will Be Blood”. Έτσι γεννήθηκε μια παρόμοια αντιστικτική συνεργία μεταξύ των νέτων, ηχηρών εικόνων του Άντερσον και των πλούσιων παραφωνιών του Γκρίνγουντ, αλλά με εντελώς καινούργιους τρόπους.

Η ταινία «The Master» του Πολ Τόμας Άντερσον, απέσπασε τον Αργυρό Λέοντα Σκηνοθεσίας, στο 69ο Φεστιβάλ Βενετίας, φέτος τον Σεπτέμβριο. Μία ταινία, που βυθίζεται σε μια ενδελεχή μελέτη των ανησυχιών της Αμερικανικής, κατά βάση, κοινωνίας, που συνετέλεσαν στη δημιουργία προσωπικών Κινημάτων Βάσης. Κι όλα αυτά, ιδωμένα μέσα από το πρίσμα μιας 65mm Studio Camera κι έναν πραγματικό διαγωνισμό ηθοποιίας, από τους τρεις βασικούς πρωταγωνιστές του φιλμ, με τον Γιοακίν Φίνιξ, να δίνει την καλύτερη ερμηνεία της καριέρας του και τον Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν, να μας θυμίζει γιατί απλά θεωρείται ο καλύτερος Αμερικανός ηθοποιός της γενιάς του…

Έτος: 2012 | Xώρα: Η.Π.Α. | Διάρκεια: 144 λεπτά | Σκηνοθεσία: Paul Thomas Anderson | Σενάριο: Paul Thomas Anderson | Παίζουν: Philip Seymour Hoffman, Joaquin Phoenix, Amy Adams

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s